Help ons door dit artikel met je vrienden op je social netwerk te delen!
De Europese Unie staat aan de vooravond van een juridisch en politiek conflict dat de interne verdeeldheid binnen het blok scherp blootlegt. Nieuwe wetgeving die alle import van Russisch gas uiterlijk eind 2027 moet beëindigen, is zojuist goedgekeurd. Maar niet alle lidstaten zijn bereid die koers zonder slag of stoot te volgen. Hongarije en Slowakije hebben aangekondigd de Europese Unie voor de rechter te dagen.
Het gasverbod maakt deel uit van een bredere strategie om de resterende energiebanden met Moskou door te snijden. Voor de Russische inval in Oekraïne in 2022 was Rusland goed voor meer dan 40 procent van de Europese gasvoorziening. Dat aandeel is inmiddels gedaald tot ongeveer 13 procent.
Video Link: https://youtu.be/y-MUhX1MuL4
Het besluit stuit op fel verzet, vooral in Boedapest. De Hongaarse regering stelt dat het energiebeleid en de samenstelling van de energiemix behoren tot de nationale bevoegdheden van lidstaten. Volgens Hongarije overschrijdt de EU met deze wet haar mandaat en wordt de nationale soevereiniteit geschonden. Daarbij komt dat Boedapest Brussel beschuldigt van het toepassen van een juridische omweg: het gasverbod wordt gepresenteerd als handelsmaatregel in plaats van als sanctie. Dat onderscheid is cruciaal, omdat sancties unanieme goedkeuring vereisen, terwijl handelsmaatregelen met een gekwalificeerde meerderheid kunnen worden aangenomen. Hongarije en Slowakije stemden tegen, maar werden desondanks overstemd.
Economische zorgen spelen eveneens een grote rol. Hongarije waarschuwt dat het verbod zal leiden tot hogere energieprijzen voor huishoudens en bedrijven. Zodra de wet formeel in werking treedt, naar verwachting begin februari, wil Hongarije zowel de Europese Commissie als de Raad aanklagen.
Slowakije sluit zich bij dat verzet aan. Bratislava stelt dat de Europese aanpak onvoldoende rekening houdt met de lidstaten die nog sterk afhankelijk zijn van Russische fossiele brandstoffen. Ook Slowakije bereidt daarom juridische stappen voor tegen Brussel.
De komende rechtszaken zullen bepalen hoe ver Brussel mag gaan in het sturen van nationaal energiebeleid.
Over de auteur: Robin de Boer is economisch geograaf. Volg hem hier op Substack voor exclusieve content.